2011 blog-jaaroverzicht

The WordPress.com stats helper monkeys prepared a 2011 annual report for this blog.

Here’s an excerpt:

A New York City subway train holds 1,200 people. This blog was viewed about 6.300 times in 2011. If it were a NYC subway train, it would take about 5 trips to carry that many people.

Click here to see the complete report.

Alleen is maar alleen

Samenwerken als zzp’er.

Misschien heb je al eens samengewerkt met een collega-ondernemer of denk je erover na. Of je hebt het al eens overwogen, maar durfde het niet aan; je wist niet hoe je het moest aanpakken.

Hier zijn een paar basisrichtlijnen om je op weg te helpen:

Kies de juiste partner.
Wanneer je iemand kiest om mee samen te werken, kijk dan niet alleen naar zijn of haar vaardigheden (vakkundigheid), maar ook naar integriteit. Probeer erachter te komen of de persoon betrouwbaar en eerlijk is. Bij voorkeur met dezelfde werkethiek als je zelf hanteert. Vergeet niet dat de klant jouw naam zal koppelen aan die van hem/haar.

Hoe kiezen ondernemers hun zakelijke partner? (Bron: Alliance Experts)

Zorg voor een goede taakverdeling.
Wanneer je samenwerkt, leg dan vast wie welke verantwoordelijkheden heeft. Het zou jammer zijn als je er aan het eind van een project achter komt dat je beiden dezelfde taken hebt verricht, en andere taken niet zijn gedaan.

Vraag een VAR aan.
Als alle partners een VAR (Verklaring Arbeidsrelatie) hebben van de belastingdienst, dan kan er geen onduidelijkheid bestaan over het regelmatig inhuren van elkaar als zakenpartner.

Durf te praten over geld.
Als je samenwerkt zullen de financiële zaken zeker een keer ter sprake (moeten) komen. Zet de antwoorden op eventuele vragen vooraf op schrift. En stel eventueel een schriftelijke overeenkomst op waarin je bepaalt hoe elk van de partners wordt betaald.

Wie gaat er met de eer strijken?
Als er met het project iets extra’s te ‘verdienen’ valt, zoals een aanbeveling van de klant of een vermelding van het project in je portfolio, bespreek dan van tevoren wie daar gebruik van mag maken of hoe je het verdeelt.

Eerlijk verdelen…

Wees flexibel.
Een belangrijk aspect van samenwerken is flexibiliteit. Als je projectplanning het toelaat, houd dan ook rekening met de planning van je partner. Zo is bijvoorbeeld de een een ochtendmens en de ander een avondmens (wat ook een voordeel kan zijn, omdat je dan meer uren aan je project kunt werken). Spreek dan af dat je ‘s middags overleg hebt.

Eerlijk duurt het langst.
Wanneer je met iemand samenwerkt, en vooral wanneer je de ander ook bewondert, kun je indruk willen maken op elkaar. Laat dit niet van invloed zijn op je project. Als je hulp nodig hebt, vraag er dan om.

Sta open voor kritiek.
Een van de mooie dingen van samenwerking is dat je feedback krijgt van een andere professional, waar je van kunt leren. Als je die feedback krijgt, ga daar dan sportief mee om, ook als je het er niet mee eens bent. Sluit compromissen als dat nodig is.

Ten slotte nog drie tips:

Tip 1. Als je de samenwerking juridisch verder wilt doorvoeren dan met alleen een contract, dan kun je kiezen voor een vof, een maatschap of zelfs een coöperatie of bv. Kort gezegd hangt dat af van de grootte van het risico dat je loopt en het aantal klanten dat je samen hebt.

Tip 2. Vraag advies bij de Kamer van Koophandel of een juridisch adviesbureau of, nee ook: bij ervaringsdeskundigen. Zoek ondernemers die al samenwerken of dat hebben gedaan en vraag om hun do’s en don’ts.

Tip 3. Een praktische: bij samenwerking op afstand is het handig om gebruik te maken van een digitale werkomgeving, waarvan veel voorbeelden te vinden zijn op internet, zoals Zoho, BaseCamp, Conceptboard of specifiek samen schrijven met TypeWithMe.

Meer tips zijn hier natuurlijk welkom. Veel plezier samen!

Doodgaan van de honger, je moet er niet aan denken!

Vergeet niet een kleine (of grote) bijdrage te storten op Giro 555. Klik op de afbeelding.

Vertalers moeten uit de schaduw treden

Uitgevers, vertalers en schrijvers opgelet!

Op La république des livres,  de blog van journalist en schrijver Pierre Assouline, las ik een stuk over de situatie van literair vertalers in Frankrijk. Een artikel dat zeker ook van toepassing is op de Nederlandse situatie.

Mijn vertaling van Les traducteurs doivent sortir de l’ombre:

 

Vertalers (literair vertalers; cb) moeten uit de schaduw treden

Gelukkig als vertaler in Frankrijk? In Europa in ieder geval het minst ongelukkig. Net als Madame de Staël kan de vertaler zeggen dat hij teleurgesteld is als hij naar zichzelf kijkt en blij als hij zich vergelijkt met de ander. Maar dit gevoel is niet langer voldoende, want sinds een paar jaar is, tegelijk met de ontwikkeling van zijn professionele omgeving, zijn situatie slechter geworden.

Aan de ene kant zagen we bij de uitgevers een groei op verschillende vlakken: de omzet en, in mindere mate, de salarissen zijn gestegen; op het gebied van buitenlandse literatuur zijn het aantal vertalingen, de diversiteit aan talen waarin vertaald is en het aantal series toegenomen. Aan de andere kant zagen we bij de vertalers een drastische verandering op nog veel meer vlakken waardoor, terwijl het vakgebied steeds verder professionaliseerde, het beroep op de tocht is komen te staan. Zeker, de bezetting is vervrouwelijkt en verjongd, en er zijn gespecialiseerde opleidingen waarmee na een masters en een stage een vaste aanstelling in het verschiet ligt. Maar tegelijkertijd wordt het vak geconfronteerd met, in de uitgeverswereld, een buitensporige concentratie aan Engelstalige uitgaven, verkorting van de levertijden, het outsourcen van diensten, generalisering van de vaste boekenprijs en steeds meer onzekerheid in afrekening en verantwoording. Zijn inkomsten zijn gedaald, zijn koopkracht is ingestort. Zij is verarmd, kwetsbaarder in haar onderhandelingen, ondergewaardeerd in haar status en ziet zichzelf in waarde gedaald. Maar de uitgeverswereld gedraagt zich, naar de beroemde formule van Paul Valéry die binnen de activiteit van het vertalen wijst op de gave van het “creëren van schaamte grenzend aan schoonheid”, alsof hij alleen wil vasthouden aan de schoonheid, terwijl de vertalers steeds vaker in schaamte achterblijven. Niets is voor hen belangrijker dan het verdedigen van hun onafhankelijkheid; kun je je een schrijver in loondienst voorstellen? Velen van hen waren onderwijzer. De beweging van vandaag is de moed hebben te leven van het vak van literair vertaler. Niemand ziet de aanspraak op iets wat vanzelfsprekend zou moeten zijn als extravagant.

Twee jaar geleden vroeg Benoît Yvert, die toen aan het hoofd stond van het Centre National du Livre (CNL), mij om een overzicht van de materiële, en dus morele, situatie van de vertaler in Frankrijk. Niet om de voorrechten te verdedigen, maar om de rechten te doen naleven (zie rapport van Alain Beuve-Méry). Mijn onderzoek, dat was gericht op ‘l’intraduction’, het vertalen van een vreemde taal naar het Frans, en op de literaire uitgave in brede zin (fictie, documenten, theater, enz.), werd in maart overhandigd aan Jean-François Colosimo, Yverts opvolger, net op tijd om onderwerp te worden van een (levendig) debat tussen vertalers en uitgevers tijdens de Salon du livre in Parijs. Het rapport is sinds kort in zijn geheel online in te zien op de site van het CNL, dat het een dezer dagen in eigen beheer zal uitgeven. Met een niet-commerciële oplage van 3000 exemplaren zal dit boekje gratis worden verstuurd aan uitgevers, literair managers, leden van de ATLF en de SFT, en aan iedereen die het aanvraagt.

De conclusie: De professionele literair vertaler zou graag willen dat zijn werk meer werd erkend. Hij is niet op zoek naar bevestiging, maar naar erkenning van zijn verdiensten. Hij zit echter klem tussen frustratie en paradox. Enerzijds is er het bittere besef dat een academicus die, steunend op zijn materiële positie, slechts incidenteel vertaalt een des te groter aanzien geniet. Anderzijds heeft hij, omdat dat de norm is binnen zijn beroep, zichzelf lange tijd wijsgemaakt dat hoe onzichtbaarder hij zich maakt, des te luider zijn werk wordt bejubeld. Voor verandering is politieke wil nodig, uiteraard in de breedste betekenis van het woord:

1. De uitgevers, de eerste beslissingsbevoegden, doen inzien dat ze alles te winnen hebben bij het ondersteunen van de professionaliteit van de vertalers, met de logica die ze zelf hanteerden bij het ondersteunen van de onafhankelijke boekhandels. Dat is een daadkrachtige volgende stap die het CNL zou moeten stimuleren.

2. Het vaststellen van een geleidelijke verandering in houding ten opzichte van de makers/tussenpersonen/co-schrijvers, die sinds een paar jaar ook bevestiging vinden in de ideeënwereld. Deze trend kan worden aangemoedigd door een aantal sterke signalen: vermelding van de naam van de vertaler op de omslag van het boek, deelname van vertalers aan de mediadebatten zodra er buitenlandse literatuur in het spel is, rehabilitatie van het vak door openlijk en permanent te lobbyen (vooral op radio en televisie), overal waar het wordt vergeten of verwaarloosd.

3. Zichtbaarheid teruggeven aan hen wie de heersende opinie lange tijd in onzichtbaarheid heeft willen hullen. Zonder arrogantie, zonder triomfalisme, maar met de stille overtuiging dat een vertaler ook een schrijver is. Niet in plaats van de auteur, maar ernaast, want zonder het werk van de een blijft het werk van de ander ontoegankelijk voor de lezer. Omdat ze onlosmakelijk verbonden zijn, wordt het tijd ze te verbinden in de ogen van de massa en het idee omver te werpen dat het een schaduwberoep zou zijn, dat men uitoefent “uit liefde en misschien ook vanuit een roeping”. We hoeven uiteindelijk alleen nog maar te besluiten dat die schaduw niet onvermijdelijk is.

De rest is uitgebreider te lezen in het rapport, met name een aantal voorstellen om te komen tot een brede online portal om iedereen samen te brengen die te maken heeft met vertalingen of het beroep van vertaler. Het voornaamste doel ervan is nu al bereikt: op 15 september is er een ontmoeting tussen het Franse Syndicat national de l’Edition en de vertalersverenigingen, onder leiding van het CNL en op hun hoofdkantoor, om de zaken op gang te helpen. De partijen hadden achttien jaar lang niet met elkaar gesproken.

Het volledige stuk (met de vele reacties) in het Frans kun je hier lezen.

Vertaler (en anderen), profiteer van de economische crisis!

Vandaag las ik twee stukken in de krant waar je als vertaler je voordeel mee kunt doen. Als je op zoek bent naar nieuwe markten is het goed ook de economische ontwikkelingen in de gaten te houden. We moeten toch al overal een beetje verstand van hebben: de ene keer krijg je een stuk te vertalen over zelfreinigend beton, dan weer een betoog over de vrouw in de overgang en een andere keer een koopovereenkomst voor een nieuw parkeerkaartensysteem.

Om je te helpen hier een tweetal overzichten, met dank aan het NRC Handelsblad . Het eerste van vijf grote Nederlandse ingenieursbureaus die door de economische crisis hun heil steeds vaker zoeken in het buitenland, het tweede van sectoren waarin geïnvesteerd moet worden.

Ingenieursbureaus die zaken doen over de grens:

Arcadis (omzet 2010: 2 miljard euro; winst 2010: 74 miljoen; 15.900 werknemers).
Projecten in het buitenland: herstel waterkeringen in New Orleans, ontwerp en planning duurzame stad in China, bouw hoofdkantoor FDA in de VS.

Grontmij (omzet 2010: 922 miljoen euro; winst 2010: 17 miljoen euro; 11.000 werknemers).
Projecten in het buitenland: ontwerp viersterrenhotel in in Kopenhagen, ontwikkelen van tests om gebouw van het Franse parlement te behouden, aanleg nieuw type waterzuiveringsinstallatie in Duisburg (D), prefab luchthaven voor Equatoriaal-Guinea.

Oranjewoud (omzet 2010: 695 miljoen euro; winst 2010: 14 miljoen euro; 9.200 werknemers).
Project in het buitenland: ontwerp betonfabriek in Suriname.

DHV (omzet 2010: 469 miljoen euro; winst 2010: -9 miljoen euro; 5.300 werknemers).
Projecten in het buitenland: aanleg tunnelverbinding tussen Hong Kong en het Chinese vasteland, bouw nieuwe luchthavens in Kuweit en Abu Dhabi, aanleg stormvloedkering in Zuid-Korea.

Royal Haskoning (omzet 2010: 335 miljoen; winst 2010: 7 miljoen euro; 3.900 werknemers).
Project in het buitenland: aanleg tunnelverbinding tussen Hong Kong en het Chinese vasteland.

Het is niet alleen bezuinigen wat de klok slaat. Het tweede artikel in de NRC gaat over tien economische sectoren waar volgens Maxime Verhagen, minister van Economische Zaken, investering raadzaam is en bezuiniging in sommige gevallen van de baan is.
Ben je op zoek naar een specialisatie, kijk dan eens of een van deze sectoren iets voor jou is:

High tech: exportwaarde moet van 32 miljard in 2009 naar 77 miljard euro in 2020.
Chemie: in 2050 staat Nederland in de mondiale top drie van producenten van slimme materialen.
Energie: tot 2020 overgang naar duurzamere en CO2-arme sector en daarmee meer geld verdienen.
Creatieve industrie: een ruimhartige regeling voor kennismigranten. In 2020 heeft Nederland de meest creatieve economie van Europa.
Levenswetenschappen en gezondheid: meer dan 10% van de omzet investeren in onderzoek en ontwikkeling.
Logistiek: Nederlandse zeehavens moeten meer gaan samenwerken
Tuinbouw: de overheid moet 220 miljoen euro investeren in deze sector waarvan 70 miljoen bestemd is voor kennisontwikkeling.
Water: drinkwaterbedrijven moeten makkelijker over de grens hun diensten kunnen aanbieden. Nu is dat wettelijk vaak niet mogelijk.
Landbouw en voedsel: de sector verdubbelt investeringen in publiek-private samenwerking tot 150 miljoen. De overheid wordt gevraagd hetzelfde te doen.
Hoofdkantoren: Nederland moet structureel in de top 5 bij het aantrekken van Europese hoofdkantoren.

Zie jij nog meer kansen? Je tips zijn van harte welkom.